به گزارش تحریریه، روزنامه الکترونیکی «رأی‌الیوم»، در گزارشی به قلم «نجاح محمد علی» تحلیلگر عراقی، نوشت: در تاریخ جدید جمهوری اسلامی، تغییرات در رأس فرماندهی نیروهای مسلح، عکس‌العمل شتاب‌زده‌ای نسبت به خسارت‌های جنگ نیست، بلکه این اقدامی هدفمند از سوی آیت‌الله سید «مجتبی خامنه‌ای» برای بازنگری در رأس فرماندهی و همگرایی مرکز برنامه‌ریزی راهبردی با فرماندهی عملیات و تثبیت برتری گزینه جنگ در ساختار تصمیم‌گیری و بستن روزنه‌های نفوذهای گذشته است که سبب ترورهای مکرر شده است.
رهبری ایران پس از چند ماه با صدور احکامی، مأموریت‌های ۶ تن از فرماندهان و مدیران عالی‌رتبه نیروهای مسلح کشورش را ابلاغ کرد. ایشان «علی عبداللهی» را به‌عنوان رئیس ستاد کل نیروهای مسلح انتخاب کرد و به‌صراحت او را مأمور کرد که روند ادغام ستاد کل نیروهای مسلح با قرارگاه خاتم‌الانبیا، به‌عنوان بالاترین مرکز فرماندهی مشترک در زمان جنگ، را تکمیل کند. این ادغام یک کار ساده اداری نیست. ستاد کل نیروهای مسلح متولی برنامه‌ریزی، سیاست و آماده‌سازی نیرو است. این در حالی است که قرارگاه خاتم‌الانبیا عملیات واقعی را فرماندهی می‌کند. ادغام این دو مرکز سبب همگرایی تصمیم راهبردی در میدان عمل و انسجام خواهد شد. عبداللهی از سال ۲۰۲۵ قرارگاه خاتم‌الانبیا را مدیریت می‌کرد و طی دوران جنگ، ارتش و سپاه و عملیات موشکی را هماهنگ و از تنگه هرمز به‌عنوان یک برگ برنده نظامی کارآمد استفاده کرد. انتخاب عبداللهی به‌عنوان رئیس ستاد نیروهای مسلح سبب می‌شود او به‌عنوان حلقه ارتباط طبیعی میان این نهادها و عملیات اساسی باشد.
در ساختار جدید، گزینه جنگ به‌طور آشکار غالب است. امیر سرتیپ «کیومرث حیدری» به‌عنوان جانشین رئیس ستاد کل نیروهای مسلح تعیین و «احمد وحیدی» با اعطای درجه سرلشکری، عهده‌دار فرماندهی کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران شد و «مصطفی ایزدی» مسئولیت جانشینی فرماندهی کل سپاه ایران را بر عهده گرفت. «علی عظمائی» هم به‌عنوان فرمانده نیروی دریایی سپاه به کار خود ادامه می‌دهد و ثابت ماندن وی در این جایگاه، اهمیت ویژه‌ای به جبهه دریایی و مدیریت فشار در تنگه هرمز می‌دهد. «حسین طائب»، رئیس سابق اطلاعات سپاه و یکی از مهره‌های شبکه امنیتی پیرامون رهبری، هم به‌عنوان ریاست بسیج مستضعفین برگزیده شده است.
«محسن رضایی» هم عنوان دبیر شورای عالی امنیت ملی و هم به‌عنوان نماینده رهبری کار خود را ادامه می‌دهد. او به‌عنوان فردی که سابقه فعالیت در سپاه پاسداران را دارد، مرکز ارتباطی میان جنگ و دیپلماسی و سیاست داخلی است.
تحلیلگر عراقی نوشت؛ این انتخاب‌ها نشان می‌دهد فرماندهان جمهوری اسلامی در دوره آیت‌الله مجتبی خامنه‌ای بسیار جوان‌تر و همگراتر و باتجربه‌تر شده‌اند و از جنگ اخیر تجربه گرفته‌اند. این افراد تجربه مدیریت میدان جنگ و قدرت اداره تهدیدهای سخت و سایبری را دارند. این انتخاب‌ها پایان کار نیست، بلکه در دستگاه‌های دیگر امنیتی، نظامی، اداری و امنیتی هم فرماندهان و نیروهای باتجربه‌ای انتخاب خواهند شد تا همه روزنه‌های نفوذی که سبب ترورهایی فرماندهان برجسته شده بود، بسته شود.
راهبرد آشکار و درهم‌تنیده است. هدف، همگرایی مرکز فرماندهی عملیات و کاهش فاصله میان آن برای پاسخ‌دهی سریع و با دقت هنگام درگیری است. در عمل گزینه جنگ به ساختاری رسمی و پایدار تبدیل شده و نقش حامیان گزینه دیپلماسی نسبتاً کم‌رنگ‌تر شده است. ایران که از مدیریت خسارت‌ها و ترورها به زنجیره‌ای از فرماندهی با ثبات و پایدار منتقل می‌شود و بر روی بازدارندگی گسترده و عملیات تهاجمی و مقابله با تهدیدها و بازیابی قدرت برای ادامه درگیری از موضع قدرت تمرکز خواهد کرد.
انتخاب عبداللهی، عظمائی، رضایی جایگاه مسئولانی را که طرفدار استفاده از تنگه هرمز به‌طور هم‌زمان به‌عنوان ابزار نظامی و مذاکره هستند، تقویت می‌کند. حضور رضایی به‌عنوان نماینده رهبر و دبیر شورای عالی امنیت ملی، به نهادهای نظامی قدرت بیشتری را برای نظارت بر روند سیاسی می‌دهد. تغییر «محمدباقر ذوالقدر» پیام آشکاری را به فرماندهی سیاسی ارسال می‌کند که محتوایش این است که ادامه محاصره و بمباران بدون دستاورد ملموسی، به انتقال مستقیم مدیریت جنگ به دست رهبری و نظامیان منجر می‌شود.
اما بازگشت طائب به فرماندهی بسیج، بیانگر آمادگی برای احتمال ناآرامی‌های داخلی است که از خارج مدیریت می‌شود و از پیامدهای جنگ و بحران اقتصادی سوءاستفاده می‌شود. طائب افزون بر آمادگی بسیج، به تقویت شبکه اطلاعات مردمی مأمور شده است. از طائب خواسته شده است فعالیت‌ها را میان گروه‌های اجتماعی و در مناطق مختلف گسترش دهد و از مساجد به‌عنوان مرکز فعالیت استفاده شود. این موضوع بسیج را از یک نیروی داوطلب و ذخیره سنتی به شبکه هشدار سریع و گردآورنده اطلاعات از جامعه تبدیل می‌کند و شکاف‌هایی که دشمن از آن برای نفوذ و ترور استفاده کرده بود، می‌بندد.
نجاح محمدعلی افزود: مشخص نشدن وضعیت برخی پست‌های اطلاعاتی و مبارزه با جاسوسی تاکنون، نکته‌ای است که نیاز به بررسی دقیق و مستمر دارد. روایتی که از نشست رهبری با دکتر «پزشکیان»، رئیس‌جمهوری، صحبت می‌کند، بیانگر تشکیل دوباره نهادهای نظامی و امنیتی، از جمله وزارت دفاع و اطلاعات است. اگر این روند با آرامش و نظم ادامه یابد، جمهوری اسلامی به‌تدریج به یک الگوی بسیار منسجم نظامی تبدیل می‌شود که سپاه با نظارت آیت‌الله خامنه‌ای آن را رهبری می‌کند و موازنه‌های ضروری میان نهادها را حفظ می‌کند.
تحلیلگر عراقی در پایان عنوان داشت: پیام آشکاری که این سامان‌دهی در بردارد، ادامه ادغام برنامه‌ریزی و اجرای بدون تردید، تقویت شبکه مردمی اطلاعات به‌عنوان خط دفاع نخست، بستن همه شکاف‌های امنیتی، حفظ برتری عملیاتی سپاه در داخل هرم تصمیم‌گیری است و در نتیجه این نگرش دقیق، ایران قدرتمندی ظاهر خواهد شد که در مرحله آینده از قدرت بازدارندگی بالایی برخوردار خواهد بود و برای همیشه همه صفحه‌های نفوذ را خواهد بست.
پایان/
نظر شما