«بشیر اسماعیلی» کارشناس و تحلیلگر سیاسی در گفت و گو با پایگاه خبری تحلیلی «تحریریه» در خصوص اقدامات آمریکا در حمله به نفتکش ها به اهداف پنتاگون و دولت آمریکا در تشدید تنش ها علیه ایران و آثار اقتصادی تشدید تنش ها در عرصه بین الملل پرداخت و گفت: از نگاه واشنگتن، حمله به نفتکشهای ایران، پاسخی متناسب با «اقدام خصمانه» علیه سربازان خود دانسته میشود. دولت ترامپ با وجود تمایل به خروج از مخمصههای منطقهای، به دلیل فشار افکار عمومی داخلی و همپیمانان اسرائیلی خود، ناچار به واکنش نظامی است. هدف پنتاگون، «تنبیه اقتصادی و کاهش توان صادراتی ایران» بدون ورود به یک جنگ زمینی گسترده است.
کارشناس و تحلیلگر سیاست خارجی در زمینه تأثیرات منطقهای و بینالمللی تشدید تنش بر بازار نفت و تلاش ها برای از سر گرفتن مذاکره و بازگشت به دیپلماسی گفت: نخستین و آشکارترین اثر تشدید درگیری، جهش نجومی قیمت نفت و فلزات گرانبها در بازارهای جهانی بوده است. تنش در تنگه هرمز، که یک سوم نفت دنیا از آن عبور میکند، زنگ خطر رکود اقتصادی تورمی را در سطح جهان به صدا درآورده است.
وی در این باره افزود: از سوی دیگر، واکنش قدرتهای بزرگ جالب توجه است. چین و روسیه تاکنون موضعی محتاطانه گرفتهاند و تنها بر «خویشتنداری» تأکید کردهاند، چرا که گسترش آتش در خلیجفارس منافع انرژی آنها را نیز تهدید میکند. کشورهای عربی حوزه خلیجفارس نیز با هشدار نسبت به «پیامدهای فاجعهبار» خواستار ایجاد منطقه حائل شدهاند و از ورود به یک جنگ نیابتی جدید هراس دارند.
بشیر اسماعیلی پیشبینی خود را از آینده تشدید تنش بین آمریکا و ایران ناظر بر سه سناریوی محتمل دانست و گفت: با توجه به قواعد نانوشته درگیریهای مدرن، میتوان سه سناریو را برای آینده کوتاهمدت این بحران متصور شد؛ سناریوی اول (محتملترین) : تقابل محدود و بازگشت به مذاکرات غیرمستقیم؛ در این سناریو، هر دو طرف پس از چند دور تبادل آتش سنجیده، به این نتیجه میرسند که جنگ تمامعیار به نفع هیچکدام نیست. میانجیهایی همچون عمان یا قطر وارد عمل میشوند و توافقی نانوشته برای «تنشزدایی موقت» شکل میگیرد. در این حالت، درگیری به یک عملیات نمایشی محدود تبدیل شده و پرونده هستهای مجدداً بر سر میز مذاکره باز میگردد.
وی در خصوص سناریوی دوم یا (سناریوی هشدار) گفت: در سناریوی دوم تشدید پلکانی و گسترش دامنه جنگ دریایی محتمل است. در این حالت، هر طرف به دلیل محاسبات اشتباه یا حوادث پیشبینینشده (مانند اصابت موشک به یک کشتی تجاری غیرنظامی)، سطح درگیری را بالا میبرد. آمریکا ممکن است به سمت محاصره کامل دریایی و ایران به سمت مسدودسازی کامل تنگه هرمز حرکت کند. این وضعیت، منطقه را وارد یک دوره ناآرامی یکماهه میکند که در نهایت با مداخله شورای امنیت و اعمال قطعنامههای جدید، خاتمه مییابد.
کارشناس و تحلیلگر سیاست خارجی در خصوص سناریوی سوم (کماحتمالترین اما خطرناکترین سناریو) یعنی جنگ تمامعیار فرسایشی نیز گفت: اگر یکی از طرفین به اشتباه، اهداف استراتژیک دیگری (مانند تأسیسات هستهای یا پایگاههای خاکی) را هدف قرار دهد، معادله به هم میریزد. در این سناریو، که بیشتر به عنوان یک «بازی حاشیهای» در تحلیلهای نظامی مطرح است، منطقه با فاجعهای انسانی و زیستمحیطی مواجه میشود.
وی در پایان تاکید کرد: واقعیت آن است که آمریکا توان مالی و روحیه لازم برای یک جنگ طولانی در خاورمیانه را ندارد و ایران نیز تا حد ممکن به دنبال اجتناب از این سناریو است.
پایان/
نظر شما